ریزش مو و پوست خشک سگ و گربه؛ تغذیه چه نقشی دارد و چه نقشی ندارد؟
ریزش مو و پوست خشک سگ و گربه؛ تغذیه چه نقشی دارد و چه نقشی ندارد؟
سه‌شنبه، ۵ آبان ۱۴۰۵
وقتی مبل و لباس‌ها پر از مو می‌شود یا پوشش حیوان کدر و پوستش پوسته‌پوسته به نظر می‌رسد، اولین فکر بسیاری از صاحبان پت «عوض‌کردن غذا» است. تغذیه واقعاً روی پوست و مو اثر دارد، چون مو تقریباً تمامش پروتئین است و سلامت پوست به چربی‌های ضروری وابسته است. اما بخش بزرگی از مشکلات پوست و مو ربطی به غذا ندارد و با تغییر غذا فقط دیرتر تشخیص داده می‌شود.
این مقاله کمک می‌کند ریزش طبیعی را از مشکل جدا کنید و بدانید غذا کجا کمک می‌کند و کجا نه.
ریزش طبیعی و فصلی
بیشتر سگ‌ها و گربه‌ها به‌طور مداوم مقداری مو می‌ریزند و معمولاً در بهار و پاییز ریزش بیشتری دارند. نژادهای دولایه مثل هاسکی، ژرمن، گلدن و گربه‌های پشمالو در این دوره‌ها ممکن است حجم زیادی مو بریزند. حیوانات آپارتمانی که در نور و دمای مصنوعی زندگی می‌کنند، گاهی در تمام سال ریزش یکنواخت‌تری دارند.
ریزش طبیعی معمولاً یکنواخت است، پوست زیر آن سالم به نظر می‌رسد، خارش شدید ندارد و جای خالی یا کچلی موضعی ایجاد نمی‌کند. برس‌کشیدن منظم بهترین راه مدیریت آن است و در گربه‌ها به کاهش گلوله مو هم کمک می‌کند.
نقش تغذیه در پوست و مو
پروتئین کافی و باکیفیت. مو و لایه بیرونی پوست عمدتاً از پروتئین ساخته شده‌اند و بخش قابل‌توجهی از پروتئین روزانه صرف بازسازی آن‌ها می‌شود. کمبود پروتئین یا رژیم نامتعادل می‌تواند به موی کم‌پشت، شکننده و کدر بینجامد.
اسیدهای چرب ضروری. اسید لینولئیک، یک اسید چرب امگا ۶، برای حفظ سد پوستی و جلوگیری از پوست خشک و پوسته‌ریزی لازم است. گربه‌ها علاوه بر آن به اسید آراشیدونیک از منبع حیوانی نیاز دارند. اسیدهای چرب امگا ۳ مثل EPA و DHA در برخی بیماری‌های التهابی پوست نقش حمایتی دارند و گاهی دامپزشک آن‌ها را به‌عنوان بخشی از درمان تجویز می‌کند.
ریزمغذی‌ها. روی، ویتامین A، ویتامین E و برخی ویتامین‌های گروه B برای سلامت پوست مهم‌اند. کمبود آن‌ها در حیوانی که غذای کامل و متعادل می‌خورد نادر است، اما در رژیم‌های خانگی بدون فرمول دیده می‌شود.
آب. کم‌آبی هم روی کیفیت پوست اثر دارد، هرچند معمولاً علت اصلی پوست خشک نیست.
نتیجه عملی ساده است: اگر حیوان غذای کامل و متعادل برای گونه و مرحله زندگی‌اش می‌خورد، احتمال کمبود تغذیه‌ای به‌عنوان علت مشکل پوست پایین است. اگر رژیم خانگی بی‌فرمول، غذای کم‌چرب یا رژیم سخت لاغری دارد، احتمال آن بالاتر می‌رود. تفاوت غذای کامل و مکمل را در مقاله غذای کامل، مکمل و تاپر ببینید.
علت‌های غیرغذایی که شایع‌ترند
انگل‌های خارجی مثل کک، کنه و جرب؛ از شایع‌ترین علت‌های خارش و ریزش مو.
حساسیت محیطی به گرده، گردوغبار یا کپک.
عفونت‌های قارچی یا باکتریایی پوست.
بیماری‌های هورمونی مثل کم‌کاری تیروئید در سگ یا بیماری کوشینگ.
استرس و لیسیدن بیش از حد، به‌خصوص در گربه‌ها.
درد مفصل یا چاقی که مانع تمیزکردن طبیعی بدن در گربه می‌شود.
حساسیت غذایی هم ممکن است با خارش و مشکلات پوست و گوش همراه باشد، اما تشخیص آن به رژیم حذفی کنترل‌شده با دامپزشک نیاز دارد. تعویض مکرر غذا به امید بهبود، تشخیص را سخت‌تر می‌کند. مقاله‌های حساسیت غذایی سگ و حساسیت غذایی گربه این مسیر را توضیح داده‌اند.
چه زمانی به دامپزشک مراجعه کنیم؟
ریزش موضعی و کچلی، خارش شدید، قرمزی، جوش یا زخم، بوی بد پوست یا گوش، پوسته‌ریزی شدید، تغییر رنگ پوست، لیسیدن مداوم یک ناحیه، یا ریزش همراه با تغییر وزن، تشنگی یا بی‌حالی، دلیل مراجعه‌اند. معاینه پوست، بررسی انگل و گاهی آزمایش‌های ساده، علت را روشن‌تر می‌کند.
مکمل روغن ماهی؛ بله یا نه؟
روغن ماهی رایج‌ترین مکملی است که برای پوست و مو استفاده می‌شود. در برخی بیماری‌های پوستی التهابی، دامپزشک ممکن است آن را با دوز مشخص تجویز کند. اما چند نکته مهم است: مکمل روغن کالری دارد و باید در کالری روزانه حساب شود؛ دوز بالا ممکن است ناراحتی گوارشی یا مشکلات دیگری ایجاد کند؛ محصولات انسانی یا روغن ماهی طعم‌دار ممکن است مواد نامناسب داشته باشند؛ و روغن کبد ماهی به خاطر ویتامین A و D بالا با روغن ماهی معمولی فرق دارد.
در حیوان سالم با غذای کامل، مکمل معمولاً لازم نیست. هر مکمل را با نظر دامپزشک و با دوز مناسب وزن حیوان شروع کنید.
غذای تازه و پوست و مو
غذای تازه با پروتئین حیوانی قابل‌مشاهده و رطوبت بالا می‌تواند بخشی از یک رژیم سالم باشد. اما مثل هر غذای دیگری، اثرش به کامل‌بودن کل رژیم بستگی دارد، نه به تازه‌بودن. اگر تصمیم دارید رژیم را تغییر دهید، تغییر را تدریجی و حداقل چند هفته ادامه دهید، چون چرخه رشد مو طولانی است و اثر هر تغییر غذایی بر پوشش، معمولاً بعد از چند هفته تا دو ماه دیده می‌شود. محصولات لی‌لی پوت را در این مقاله درمان مشکلات پوستی معرفی نمی‌کنیم.
یک چک‌لیست ساده پیش از تغییر غذا
پیش از آنکه غذا را به خاطر ریزش مو عوض کنید، این سؤال‌ها را جواب دهید: آیا ریزش فصلی و یکنواخت است؟ آیا خارش، قرمزی، زخم یا کچلی موضعی وجود دارد؟ آخرین بار کی کک و کنه کنترل شده؟ غذای فعلی برای گونه و مرحله زندگی کامل است یا رژیم خانگی بدون فرمول؟ آیا حیوان اخیراً رژیم لاغری سخت یا غذای خیلی کم‌چرب داشته؟ آیا هم‌زمان وزن، تشنگی یا انرژی تغییر کرده؟
اگر ریزش فصلی و پوست سالم است، برس‌کشیدن کافی است. اگر علائم پوستی دارید، اول معاینه. اگر رژیم ناقص است، اصلاح آن با یک غذای کامل منطقی است. با این ترتیب، تغییر غذا جای تشخیص را نمی‌گیرد.
مراقبت روزمره
برس‌کشیدن منظم متناسب با نوع مو، حمام فقط در حد نیاز با شامپوی مخصوص حیوان، کنترل منظم کک و کنه، آب کافی و وزن مناسب، پایه سلامت پوست‌اند. در گربه‌های چاق یا سالمند که خودشان را خوب تمیز نمی‌کنند، کمک در برس‌کشیدن نواحی پشت و دم اهمیت بیشتری دارد.
سؤالات متداول
ریزش موی زیاد سگم در بهار طبیعی است؟
در بسیاری از نژادها بله، به‌خصوص نژادهای دولایه. اگر پوست سالم است و خارش یا کچلی ندارد، برس‌کشیدن منظم کافی است.
آیا تغییر غذا ریزش مو را کم می‌کند؟
اگر رژیم فعلی ناقص است، اصلاح آن کمک می‌کند. در غیر این صورت ریزش فصلی با غذا متوقف نمی‌شود.
روغن زیتون یا روغن ماهی به غذا اضافه کنم؟
افزودن خودسرانه روغن کالری اضافه می‌آورد و همیشه مفید نیست. مکمل را با نظر دامپزشک شروع کنید.
پوست سگم پوسته‌پوسته است؛ علتش چیست؟
می‌تواند از حمام زیاد، هوای خشک، انگل، عفونت یا گاهی کمبود چربی رژیم باشد. اگر ادامه دارد، معاینه لازم است.
گربه‌ام یک ناحیه را مدام می‌لیسد و مو ندارد؛ چه کنم؟
لیسیدن مداوم و کچلی موضعی می‌تواند از حساسیت، درد، انگل یا استرس باشد. به دامپزشک مراجعه کنید.
پیشنهاد لی‌لی پوت
پیش از هر مکمل، کامل‌بودن رژیم فعلی را بررسی کنید. اگر قصد تغییر دارید، ترکیبات را در غذاهای تازه سگ و غذاهای تازه گربه مقایسه کنید و تغییر را تدریجی انجام دهید.